Styczeń 18 2018 11:32:47
Nawigacja
· Strona Główna
· Artykuły
· Download
· Forum
· Galeria
· Kontakt
· Szukaj
Dziewiętnastowieczny turysta o Nowem
W roku 1999 w Katowicach wznowiono książkę Konstantego Damrota Szkice z ziemi i historyi Prus Królewskich. Listy z podróży. Pierwsze jej książkowe wydanie ukazało się w 1886 r. Ówczesny rektor seminarium nauczycielskiego w Kościerzynie odbywa podróż po województwie chełmińskim. Swoje spostrzeżenia spisał w formie listów. Wśród wielu relacji, jedna dotyczy naszego miasteczka. Dlatego pozwalam sobie ją przytoczyć jako Ąródło o naszym grodzie w drugiej połowie XIX wieku.
Poniższy fragment jest początkową częścią listu (rozdziału) XIV . W wydaniu, z którego korzystałem znajduje się na stronie 145.
...droga z Kwidzyna do Nowego, jadąc traktem publicznym, nie przedstawia wcale krajobrazu romantycznego, ale za to można się napaść formalnie widokiem sytej i zamożnej okolicy aż do złudzenia. Gęste wioski i liczne kościoły są najlepszym znakiem, że kraj mocno zaludniony, a stąd wniosek bliski, że nadzwyczaj urodzajny, choćbyś go nie umiał osądzić.
Nowe, w malowniczym położeniu na wysokim lewym brzegu Wisły, nie dozwala domyślać się po pierwszym wejrzeniu, że niegdyś odgrywało także rolę w dziejach tej prowincji. Założone przez Sambora I w roku 1185, było od tej chwili świadkiem i uczestnikiem wiekowych zapasów pomiędzy Krzyżakami i Słowianami, dopóki przez pokój toruński z Polską stale połączonym nie zostało. Stary zamek nowski, dziś na szkołę luterską i pomieszkanie pastora obrócony, nie odpowiada w niczym swojej nazwie. Jeszcze bardziej podupadł dawny dwór starościński, zamieniony na szopę sikawek, bud i kozłów jarmarkowych i tym podobnych pięknych i pożytecznych sprzętów. Dawny kościół pobernardyński służy obecnie za zbór lutrom. Katolicki kościół parafialny jest to poważna stara budowla, ale nie mieści w sobie nic wspomnienia godnego.- Posmakowawszy nowskiego piwa, o którym, chcąc powiedzieć prawdę, wyznaję, że nie jest tak dobre jak jego sława, wyruszyliśmy po półgodzinnym pobycie ku Grudziądzowi, który się już z daleka prezentuje jako znaczniejsze miasto.

Na marginesie tych wspomnień rektora kościerzyńskiego i opolskiego seminarium nauczycielskiego pragnę przedstawić hipotezę, że wspomniany dwór starościński - w czasach wędrówki Damrota - to budynek na poniższej rycinie.

Zwracam się do mieszkańców Nowego, którzy zechcieliby zweryfikować moje przypuszczenie, o przesłanie swoich uwag, wiedzy na ten temat do redakcji Głosu Nowego .



GŁOS NOWEGO Kazimierz Pamuła marzec 2004
Komentarze
Brak komentarzy. Może czas dodać swój?
Dodaj komentarz
Zaloguj się, aby móc dodać komentarz.
Oceny
Tylko zarejestrowani użytkownicy mogą oceniać zawartość strony

Zaloguj się, żeby móc zagłosować.

Brak ocen. Może czas dodać swoją?
Logowanie
Nazwa użytkownika

Hasło



Nie możesz się zalogować lub nie masz konta?
Skontaktuj się z administratorem portalu - admin@miasto-nowe.com
Losowa Fotka
Ostatnie komentarze
News
Ciekawa inicjatywa. Św...
Żelaznego zdrowia, nie...
Radosnych Świąt i szcz...
Obydwie informacje byl...
Świetne. Zawsze byłem ...
Artykuły
[b]ks. Edmund Kamrowsk...
...moi rodzice również...
"Każda historia ma swó...
Janek nie żyje. Zmarł ...
Jakież to ma znaczenie...
Mój tata o tym miejscu...
W ogrodzie moich dziad...
A gdzie plata, trygiel...
Z ciekawością przeczyt...
Dziękuję za informacje...
Fotogaleria
Fajnie, ze BN udostepn...
Jeszcze jedna "perełka...
dawnych fotografii cza...
Ważne znalezisko - fot...
Świetne. Mam zamiar zo...
fajna fotografia ludzi...
Społeczność Tryla świe...
zmienione na wyzsza ro...
zmienione na wyzsza ro...
zmienione na wyzsza ro...
P. Ewa Kania, a nie No...
Smutna wiadomość. Prze...
Pan Ewaryst Bączek prz...
dzięki za potwierdzeni...
Pan J. Rzóska, ja jest...
Nie wiem czy mam rację...
Drugi od lewej to pan ...
NN to p. Markowska, ob...
pośrodku najwyższa śp....
nasi kochani jacy tu m...
Ostatnie artykuły
· Przyjaciel 1896
· Przyjaciel 1892 - 1895
· Przyjaciel 1878 - 1888
· Wywoływanie duchów -...
· Konstanty Kościński ...
Ostatnio na forum
Najnowsze tematy
· "Urok papieroska."
· Jan Sikorski ps. Orl...
· Niemieckie meldunki ...
· Zapomniane cmentarze...
· Nowe w sieci
Najciekawsze tematy
Brak tematów na forum
Ostatnio dodane zdjęcia

Kościół parafialny

Panorama na farę

Rynek

Kościół pofranciszka...

Kościół parafialny

Przystań Żeglugi Rze...

Cmentarz menonicko-e...

Wisła czerwiec 2017

Malowanie muralu

Mural

rok szkolny 1959/60

Koło pszczelarzy w N...

Auguste Lange Tryl

Gustav Jackel 1877 -...

Gerber geboren Berhe...

Tryl jesień 2016

Tryl jesień 2016

Tryl

Gajewo Zawada

Nowe zimą

Nowe zimą

Nowe zimą

Nowe zimą

Nowe zimą

Wieża ciśnień

Wieża ciśnień

Serdeczne świąteczne...

Wisła

Wisła

Prezydium MRN (1960)
Wygenerowano w sekund: 0.22 - 28 zapytań MySQL 8,575,844 unikalnych wizyt