Pa寮ziernik 20 2018 13:23:02
Nawigacja
· Strona G堯wna
· Artyku造
· Download
· Forum
· Galeria
· Kontakt
· Szukaj
Wycinki prasowe jako materia造 do biografii Stanis豉wa Wojnowskiego

Wycinki prasowe jako materia造 do biografii Stanis豉wa Wojnowskiego (1876-1943)
( na prawach r瘯opisu)

Dwudziestosze軼ioletni Stanis豉w Wojnowski od roku 1902 w豉軼iciel maj徠ku Ko鎍zyce by aktywnym , dzi powiedzieliby鄉y, dzia豉czem spo貫cznym. W 鈍iadomo軼i nowian kojarzy si go ze stanowiskiem starosty w 安ieciu. Dodajmy by w latach od 24 stycznia 1920 do 13 lutego 1921 roku, pierwszym komisarycznym starost w odrodzonej i niepodleg貫j Rzeczypospolitej Polskiej. Czasami przy ró積ych okazjach s造szy si g這sy, dlaczego ten wybitny nowianin nie patronuje 瘸dnej z ulic w Nowem. Brak równie opracowa biograficznych, wspomnie bliskich, przyjació. Postanowi貫m poszpera w starych rocznikach czasopism z czasów sprzed Wielkiej Wojny.
Nie jest to zaj璚ie ekscytuj帷e. Wymaga uwagi, spostrzegawczo軼i i uporu, aby przebrn望 przez do嗆 schematyczne i powtarzaj帷e si komunikaty ówczesnych dziennikarzy i korespondentów terenowych. Przyznam, 瞠 nie spodziewa貫m si zbyt wiele po takiej kwerendzie czasopism. Mo瞠 to zbyt wiele powiedziane - kwerenda. Zwyczajnie przegl康 pó速ora rocznika dwóch tytuów prasowych.
安iadom jestem, 瞠 jest to zaj璚ie na lata, 瞠 jeszcze wiele interesuj帷ych nowin prasowych zdo豉 si wydoby z roczników Gazety Toru雟kiej, Grudzi康zkiej, Pielgrzyma itp. Czekanie na pe軟 kwerend materiaów z gazet oddala這by poznanie cho熲y cz窷ci biografii Stanis豉wa Wojnowskiego. Mam nadziej, 瞠 prezentowane wycinki prasowe, zdo豉j na tyle rozbudzi wyobra幡i czytelników, 瞠 niektórzy zaczn, cho熲y on line, wertowa roczniki zdigitalizowanych gazet; mo瞠 inni poszperaj w鈔ód rodzinnych pami徠ek, fotografii i dokumentów; jeszcze inni odwiedz archiwa lub przekartkuj ksi捫ki naukowe, aby znale潭 tam Stanis豉wa Wojnowskiego, zapomnianego nowianina z wyboru.
Kilka sów o prezentowanych poni瞠j materia豉ch prasowych. Przejrza貫m dost瘼ne on-line na stronach Kujawsko-Pomorskiej Biblioteki Cyfrowej [ www.kpbc.umk.pl ] roczniki 1903 Gazety Toru雟kiej, w którym nota bene szuka貫m informacji o otwarciu nowej szko造 w Nowem; oraz rocznik 1904 Gazety Grudzi康zkiej. Wybra貫m informacje dotycz帷e Stanis豉wa Wojnowskiego i ojca jego Jana. Nie zamieszczam tu wszystkich komunikatów zawiadamiaj帷ych o zebraniach Towarzystwa Ludowego w Nowem.
Stara貫m si nie poprawia pisowni i wiernie przepisa teksty.

Wycinki prasowe

1. Z Nowego. Rodak kupi dobra. W tym tygodniu naby pan Wojnowski z Gzik z powiatu w帳rzeskiego 郵iczny maj徠ek w powiecie 鈍ieckim dla swego syna Ka幟ierza. Obszar wynosi 2000 mórg z gorzelni. Jest to ju w krótkim czasie drugi maj徠ek, który pan Wojnowski wykupi z r彗 niemieckich, gdy pierwsze dobra Ko鎍zyce tu przy Nowem po這穎ne, obszaru 1620 mórg, równie z gorzelni dopiero co w przesz造m roku kupi dla pierwszego swego syna Stanis豉wa.
Jest to dla pana Wojnowskiego tem wi瘯sz chlub, gdy sam pochodz帷 z ma貫go gburstwa Kornatowa z powiatu che軛i雟kiego, który to kawal ziemi zawsze jest w jego r瘯u i jako ojcowizny nigdy by nie sprzeda, kiedy tak wiele maj徠ków dla gospodarzy tak niekorzystnych czasów przesz這 w r璚e komisyi kolonizacyjnej.
Stawiamy p. Wojnowskiego jako wzór drugim rodakom, poniewa przez oszcz璠no嗆, na któr my Polacy przede wszystkiem jak najskrupulatniej uwa瘸 musimy i przez prac du穎 osi璕n望 mo瞠my.
Zaznaczmy przy tej okazyi, o. Wojnowski jeszcze trzech synów ma w domu i dla ka盥ego z nich wi瘯szy maj徠ek kupi zamierza. - Nowemu nabywcy szcz窷 Bo瞠! [ Gazeta Toru雟ka nr 2, sobota 3 stycznia1903 ]

Komentarz: Z powy窺zej notatki wynika, 瞠 Stanis豉w Wojnowski przyby z powiatu w帳rzeskiego i osiad w Ko鎍zycach w roku 1902.

2. Gziki, swój pod samym Radzynem po這穎ny maj徠ek, sprzeda p. Jan Wojnowski p. Krajniko- wi z Brodnicy. który si trudni parcelacy. Cena kupna wynosi 320 tysi璚y marek. za obszar maj徠ku wynosz帷y 1000 mórg znakomitej gleby. [Gazeta Grudzi康zka, nr 74, 26 czerwca 1904]

3. W sprawie Gzik, maj徠ku p. Jana Wojnowskiego, wypada nam poda now wiadomo嗆.
Oto poprzednie umowy (z_ p. Krajnikiem a nast瘼nie p. Friedlaenderem) cofni皻o i naby Gziki p. Józef Paszotta z Plemi徠. Tak wi璚 pi瘯ny ten maj徠ek zosta w r瘯u polskiem, a p. Paszotta daje nam pewno嗆, i w obce r璚e si nie dostanie! [Gazeta Grudzi康zka, nr 87, 21 lipca 1904]

Komentarz: wycinki nr 2 i 3 pokazuj rzeczywisto嗆, która by豉 篡czeniowa w wycinku nr 1. Nie uda這 si zrealizowa optymistycznych planów Jana Wojnowskiego.

4. Wiec przedwyborczy dla Nowego i okolicy odb璠zie si w Nowem na sali p. Janowskiego w niedziel dnia 19go kwietnia o godzinie pierwszej po po逝dniu. W imieniu komitetu Wojnowski.
[ Gazeta Toru雟ka nr 84, 鈔oda 15 kwietnia 1903]

5. Wiec przedwyborczy na Komórsk i okolic odb璠zie si w Komórsku w lokalu p. Podorzymskiego w niedziel, dnia 10 maja o godz. 3 po po逝dniu. W imieniu komitetu powiatowego Wojnowski. [Gazeta Toru雟ka nr 103, czwartek 7 maja 1903]

Komentarz: M這dy w豉軼iciel Ko鎍zyc w陰czy si w nurt 篡cia politycznego. Nie szcz璠zi si, by Polacy znale幢i si w parlamencie pruskim. Dodam, 瞠 sala u p. Janowskiego to Deustches Haus - hotel ju nie istniej帷y.

6. Nowe. Celem za這瞠nia towarzystwa ludowego polskiego na Nowe i okolic zwo逝je si niniejszem zebranie wszystkich ch皻nych rodaków w poniedzia貫k dnia 29 b. m. o godzinie pierwszej po po逝dniu na sali p. Janowskiego. [Gazeta Toru雟ka nr 138, sobota 20 czerwca 1903]

7. W Nowem za這穎no towarzystwo ludowe. Nowe, da這 przyk豉d innym miastom i wioskom naszym za這瞠niem towarzystwa ludowego. Po wyborach powinni鄉y wsz璠zie takie towarzystwa zak豉da, aby mie grunt do akcyi wyborczej przygotowany.
Na cz這nków nowego towarzystwa zapisano 89-ciu rodaków. Prezesem zosta p. Wojnowski z Ko鎍zyc, p. Znaniecki z Nowego zast瘼c prezesa; dalej, sekretarzem p. Frankowski, zast瘼c p. Kuczora; skarbnikiem p. Petrykowski, zast瘼c p. K這sowski; 豉wnikami pp. Kastubs, Jeli雟ki i Guzowski. [ Gazeta Toru雟ka nr 148/ 1903, 3 lipca 1903]

Komentarz: dzi瘯i tym wyimkom mo瞠 dok豉dnie datowa powstanie Towarzystwa Ludowego w Nowem, które nale瞠 b璠zie do aktywniejszych w okresie przed I wojn 鈍iatow w naszym miasteczku. Ale to inna historia.

8. W niedziel, dnia 8 b.m. Odb璠zie si w Nowem u p. Janowskiego o godz. 1ej po po逝dniu wiec przedwyborczy. W imieniu Komitetu Wojnowski [Gazeta Toru雟ka, Nr 258, niedziela 8 listopada 1903]

9. Wiec przedwyborczy w Nowem odby si w drugie 鈍i皻o Bo瞠go Narodzenia przy udziale oko這 150 wiecowników. Wi璚 zagai i przewodniczy mu p. Stan. Wojnowski z Ko鎍zyc, który mówi o ci篹kiej pracy przedwyborczej, jaka nasz czeka w pow. 鈍ieckim i nawo造wa do spe軟ienia obowi您ku obywatelskiego, sk豉dania ofiar na cele wyborcze. Kandydatem na powiat 鈍iecki jest p. Sas-Jaworski, by造 w豉軼iciel Lipienek. Po wiecu wp造n窸a poka幡a suma na cele wyborcze. [Gazeta Grudzi康zka nr 1, o1.01 1907]]

Poni瞠j zamieszczam wyimki z Pielgrzyma z roku 1910, w którym przypada豉 500 rocznica bitwy pod Grunwaldem. Zaproszenie na zabaw latow w parku i sprawozdania z tych uroczysto軼i pokazuj jakie wybiegi nale瘸這 stosowa, by urz璠nicy zaborczy nie mieli preteksty do zawieszenia imprezy. Wi璚 celem charytatywnym jest zbiórka pieni璠zy na rozbudow fary.
Jeszcze jedna uwaga; lokal pani Pellowskiej, to dawny lokal p. Janowskiego czyli Deustches Haus, który przed Wielk Wojn by wykorzystywany bardzo cz瘰to i pe軟i tak rol jak w mi璠zywojniu - ogród i lokal u Borkowskiego.

10. Zabawy. Nowe Na cel dobroczynny urz康za ni瞠j podpisany komitet, w niedziel, dnia 17-go lipca r. b. w parku p. Wojnowskiego w Ko鎍zycach zabaw latow. Czysty zysk przeznaczony na powi瘯szenie tutejszego ko軼io豉. Program: 1) Koncert 2) Gry towarzyskie o nagrody. 3) Wielkie wylosowanie. 4) Aukcja ameryka雟ka 5) Wieczorem o鈍ietlenie parku lampionami i puszczanie sztucznych ogni. 6) 砰we obrazy. 7) Po zako鎍zeniu w parku zabawa z ta鎍ami w lokalu p.Pellowskiej. Pocz徠ek koncertu punktualnie o godz. 3 po po逝dniu. Wst瘼 do parku od doros造ch 80 fen., dzieci 10 fen. Dobrowolne datki ch皻nie przyjmujemy. Na cel tak wznios造, jak jest powi瘯szenie ko軼io豉 naszego, prosi o jak najliczniejszy udzia. Komitet [Pielgrzym nr 85, sobota 16 lipca 1910]

11.Nowe. Dzi瘯ujemy serdecznie za tak wspania造 dar ofiarowany nam na nasz obchód Grunwaldu w Nowem dnia 17 lipca, który uda si pod ka盥ym wzgl璠em 鈍ietnie. Urz康zili鄉y obchód na cel dobroczynny t.j. na budow ko軼io豉 parafialnego, i tak po陰czyli鄉y przyjemne z po篡tecznem, bo i na ko軼ió pozosta這 przesz這 100 mr., a bawili鄉y si znakomicie.
M這dzie i dzieci obdarzyli鄉y ksi捫kami, bo tak瞠 inne wydawnictwa oraz kupiec p. Korzeniewski ofiarowali nam du穎 ksi捫ek, tak 瞠 prawie nikt bez ksi捫ki nie powróci ze zabawy i wszyscy uradowani i zadowoleni powracali do domów. [Pielgrzym nr 89, wtorek 26 lipca 1910]

12. Nowe. Na cel dobroczynny - przebudowanie naszego ko軼io豉 - odby豉 si w niedziel d. 17. bm. w parku p. Wojnowskiego w Ko鎍zycach wielka zabawa latowa. Przebieg zabawy by nadzwyczaj wspania造 a udzia publiczno軼i bardzo wielki. Uzna te nale篡 prac komitetu za przygotowanie nam tak pi瘯nej zabawy, jakiej Nowe jeszcze nie widzia這. Program bardzo urozmaicony; oprócz koncertu obfita ilo嗆 ro積ych gier, tak dla dzieci jako te i m這dzie篡 doros貫j a wszystko w wzorowym porz康ku i przy najlepszej harmonii, to te go軼ie niezawodnie wynie郵i jak najlepsze wra瞠nie. Koniec u鈍ietni造 sztuczne ognie i dobrze przedstawione 篡we obrazy. Chocia wi璚 zabawa pod ka盥ym wzgl璠em 鈍ietnie si uda豉 i udzia publiczno軼i - oko這 800 osób, bardzo by liczny, ubolewa jednak trzeba, 瞠 i przy tak wznios貫j sprawie tutejsze obywatelstwo nie umia這 by solidarne i 瞠 pewne sfery z jednego z tutejszych towarzystw, z powodu niesnasek, jakie od pewnego czasu si do nas zakrad造, niemal ostentacyjnie si od tej zabawy usun窸y. Z duchowie雟twa, tak miejscowego jak i zamiejscowego, nie by nikt, tak瞠 i nasi kupcy - z wyj徠kiem p. Korzeniewskiego - nie byli na zabawie. - Przykro pisa o tem tem wi璚ej, 瞠 obecnymi by這 na zabawie kilku kupców - innowierców. Za to robotnicy i rzemie郵nicy stawili si hurmem i zape軟ili obszerny i 郵iczny park p. Wojnowskiego po brzegi. Miejmy jednak nadziej, 瞠 przykre te stosunki raz przecie si zmieni i zapanuje znów tak nam wszystkim po膨dana zgoda.
[ Pielgrzym, nr 90, czwartek 28 lipca 1910]

Nowe. Na zabawie w parku p. Wojnowskiego oprócz kupca p. Korzeniewskiego by tak瞠 kupiec p. J. Siudzi雟ki. [Pielgrzym, nr 93, czwartek 4 sierpnia 1910]



Tak by這 - nasi pradziadowie bawi帷 si uczyli patriotyzmu...
Najwy窺zy czas, aby w sposób godny uczci Stanis豉wa Wojnowskiego. Przez ponad 40 lat by 鈍iat造m i nowoczesnym dzia豉czem. Los obszed si okrutnie z nim samym, z rodzin, niech pozostanie w pami璚i dzisiejszych mieszka鎍ów Nowego.

Toru, stycze 2013 (kapa)

Komentarze
#11 | Ika dnia luty 18 2013 17:13:00
Pytam, poniewa znalaz豉m w Gazecie Toru雟kiej z 1887 roku tak notatk:

/...Kolonizacya niemiecka.

Dowiadujemy si, 瞠 pan Jan Wojnowski ze Zgni這b這t (powiat brodnicki) sprzedaje sw鎩 folwark, obejmuj帷y oko這 700 m鏎g bardzo pi瘯nej i urodzajnej ziemi, komisyi kolonizacyjnej. Wiadomo嗆 ta jest dla nas tem bole郾iejsz, i wiemy, 瞠 p. Wojnowski nie sprzedaje kawa趾a ziemi ojczystej z konieczno軼i, lecz li tylko dla spekulacyi. Zgni這b這ty, dawniej wielka i ludna wie polska, teraz stanie si prawie zupe軟ie niemieck. Cena sprzeda篡 wynosi podobno 140 000 marek.../


By mo瞠 to tylko zbie積o嗆 nazwisk, ale warto sprawdzi.
#12 | dunder dnia luty 18 2013 18:38:21
Kiedy Wojnowski kupowa Ko鎍zyce mieszka w pow. w帳rzeskim. Pochodzi z Kornatowa pow. che軛i雟ki. To znajduje si e w wyimkach nr 1 i 2.
Nie mog przes康za, 瞠 to zbie積o嗆 lub to jest ten sam cz這wiek. Ale gdy musia sprzedawa Gziki to postara si o kupca Polaka. W徠pi, aby sprzeda komisji kolonizacyjnej - bo tacy sprzedawcy publicznie byli pi皻nowani a jemu nie szcz璠zono pochwa.
#13 | Ika dnia luty 18 2013 19:40:41
Dlatego te wstrzymywa豉m si z umieszczeniem tutaj tego, chocia znalaz豉m to ju jaki czas temu. Stwierdzi豉m jednak, 瞠 nie zaszkodzi zapyta.
#14 | arek dnia pa寮ziernik 17 2013 15:55:29
chyba konieczna bedzie errata wzgledem informacji kiedy Wojnowski zakupil Konczyce:

/... Nowe. Maj徠ek ziemski Ko鎍zyce, kt鏎y si znajdowa od niepami皻nych lat w r瘯u niemieckiem, kupi od dotychczasowego w豉軼iciela Niemca p. Wojnowski, syn obywatela ziemskiego p. Wojnowskiego z Gzik pod Radzynem, za 300 tys. mr. Ko鎍zyce obejmuj 1500 m鏎g dobrej gleby. M這demu nabywcy: Szcz窷 Bo瞠! .../
Przyjaciel nr 67 04-06-1901

/... Dobra rycerskie Ko鎍zyce pod Nowem naby od pp. Kraynika i Schaldacha rodak p. Wojnowski. Szcz窷 Bo瞠 .../
Przyjaciel nr 68 06-06-1901
Dodaj komentarz
Zaloguj si, aby m鏂 doda komentarz.
Oceny
Tylko zarejestrowani u篡tkownicy mog ocenia zawarto嗆 strony

Zaloguj si, 瞠by m鏂 zag這sowa.

Brak ocen. Mo瞠 czas doda swoj?
Logowanie
Nazwa u篡tkownika

Has這



Nie mo瞠sz si zalogowa lub nie masz konta?
Skontaktuj si z administratorem portalu - admin@miasto-nowe.com
Losowa Fotka
Ostatnie komentarze
News
W miesi帷 ponad 600 we...
By豉 t jedn, jedyn,...
Od dzi do dyspozycji ...
Przegl康aj帷 Gazet No...
Przed chwil sprawdza...
Artyku造
Odno郾ie informacji z ...
[b]ks. Edmund Kamrowsk...
...moi rodzice r闚nie...
"Ka盥a historia ma sw...
Janek nie 篡je. Zmar ...
Jakie to ma znaczenie...
M鎩 tata o tym miejscu...
W ogrodzie moich dziad...
A gdzie plata, trygiel...
Z ciekawo軼i przeczyt...
Fotogaleria
chyba tak ;)
Dzi瘯i, czyli wszystko...
Ika, w latach 60 tych,...
To ju drugie zdj璚ie ...
biografia Ks. Dr Jana ...
Fajnie, ze BN udostepn...
Jeszcze jedna "pere趾a...
dawnych fotografii cza...
Wa積e znalezisko - fot...
安ietne. Mam zamiar zo...
fajna fotografia ludzi...
Spo貫czno嗆 Tryla 鈍ie...
zmienione na wyzsza ro...
zmienione na wyzsza ro...
zmienione na wyzsza ro...
P. Ewa Kania, a nie No...
Smutna wiadomo嗆. Prze...
Pan Ewaryst B帷zek prz...
dzi瘯i za potwierdzeni...
Pan J. Rz鏀ka, ja jest...
Ostatnie artyku造
· Fragmenty ksi捫ki El...
· Przyjaciel 1899
· Przyjaciel 1897 - 1898
· Przyjaciel 1896
· Przyjaciel 1892 - 1895
Ostatnio na forum
Najnowsze tematy
· Co z tym Neuenburgie...
· Biografia Ks. Dr Jan...
· "Urok papieroska."
· Jan Sikorski ps. Orl...
· Niemieckie meldunki ...
Najciekawsze tematy
Brak temat闚 na forum
Ostatnio dodane zdj璚ia

Fara remont dachu

Widok na klasztor po...

Kaffee Koeber

Poczt闚ka Warlubie

Ko軼i馧 parafialny

Panorama na far

Rynek

Ko軼i馧 pofranciszka...

Ko軼i馧 parafialny

Przysta 疾glugi Rze...

Cmentarz menonicko-e...

Wis豉 czerwiec 2017

Malowanie muralu

Mural

rok szkolny 1959/60

Ko這 pszczelarzy w N...

Auguste Lange Tryl

Gustav Jackel 1877 -...

Gerber geboren Berhe...

Tryl jesie 2016

Tryl jesie 2016

Tryl

Gajewo Zawada

Nowe zim

Nowe zim

Nowe zim

Nowe zim

Nowe zim

Wie瘸 ci郾ie

Wie瘸 ci郾ie
Wygenerowano w sekund: 0.13 - 28 zapyta MySQL 9,019,396 unikalnych wizyt