Gazeta Grudzi?dzka 13.03.1900
Ucznia przyjmie w piekarstwo A. Miklikowski, piekarz w Nowem (Neuenburg)

Gazeta Grudzi?dzka 26.05.1900
Ucznia z porz?dnej rodziny, chc?cego si? wyuczy? piekarstwa, przyjmie zaraz lub pó?niej Antoni Lange, mistrz piekarski ,Neuenburg Wpr.

Gazeta Grudzi?dzka 18.06.1904
Piegi i wszelkie nieczysto?ci skórne usuwa szybko i nadaje twarzy delikatn?, bia?? p?e? 'krem i balsam nowski' 3 marki - na s?aby porost w?osów, jedyny rzetelny i wdzi?czny ?rodek jest 'balsam cebulany nowski' 3 mk. Setki podzi?kowa? za doskona?y skutek obydwóch ?rodków w krótkim czasie odebra?em. H. Smyczy?ski, aptekarz Neuenburg Wpr.

Gazeta Grudzi?dzka 21.06.1904
Warlubie. Wybuch? ogie? na tutejszym folwarku, który zniszczy? stodo?y i chlewy. Ogie? spowodowa?y podobno iskry przeje?d?aj?cego wieczornego poci?gu.

Potrzebna jest mamka od 1 lipca. Zg?osz. przyjmuje Wojnowska, Konschitz p. Neuenburg.

Gazeta Grudzi?dzka 02.07.1904
W Morgach, pod Nowem, obchodzi dzi?, w dniu 1 lipca, gospodarz i ko?odziej p. Teofil Jaruszewski ze sw? ma??onk?, z rodziny Fifielskich, srebrne wesele. Serdecznie winszujemy. — Red.

Do mego sk?adu tow. kolonialnych i ober?y szukam porz?dnego dziewcz?cia, które tak?e w gospodarstwie pomaga? musi. B. Baumaunn — Neuenburg Westpr.

2 uczni w nauk? ?lusarstwa i jednego do sk?adu ?elaza, synów uczciwych rodziców i niemiec. j?zykiem w?adaj?cych, szuka zaraz E Kleinwachter, Neuenburg Westpr.

Gazeta Grudzi?dzka 16.07.1904
Warlubie. W ?rod? rano spali?y si? rzezalnia i stodo?a rze?nika p. Trudego doszcz?tnie. Sp?on??o du?o zapasów mi?siwa. Ogie? powsta? podobno przez zapalenie si? siana.

Do mego sk?adu towarów kolonialnych i wyszynku przyjm? zaraz 2 bieg?e sprzedawaczki i uczennic?. Zg?. z odpisem ?wiadectw, fotogr. i pod. pretensyi przyjm. D. Herrmann - Warlubien WPr.

Gazeta Grudzi?dzka 19.07.1904
Wolontariusza i 2 uczni z dobrem wykszta?ceniem szkólnem przyjmie zaraz lub od 1 pa?dziernika do sk?adu ?elaza Otto Hensel, Neuenburg Wpr.

Gazeta Grudzi?dzka 23.07.1904
Bzowo. Po?ar szala? w nocy na czwartek oko?o godz. 1 i pó? w Bzowie. Zgorza?y doszcz?tnie gospodarstwa posiedzicieli panów Borny, Czachorowskiego i Wróblewskiego.

Walne zebranie cz?onków kasy po?yczkowej dla Komorska i okolicy odb?dzie si? w niedziel?, dn. 24 b.m. o godzinie 5-tej na sali p. Podorzymskiego. PORZ?DEK DZIENNY:
1)Zawiadomienie o obecnym stanie kasy po?yczkowej.
2)Sprowadzanie przez kas? maszyn rolniczych i konsumy.
3)Zabezpieczenie na ?ycie i por?ki.
4)Rozmaito?ci.
Zarz?d.

Ucze? z odpowiedniem wykszta?ceniem mo?e si? zg?osi?. C. Petrykowski, handel tow. kolonialnych i destylacya - Neuenburg Wpr.

Gazeta Grudzi?dzka 20.09.1904
Mleczarnia w Warlubiu przyjmie zaraz jednego ucznia na zas?ugi. Przy 2 letniej nauce, ??da si? wynagrodzenia.

Gazeta Grudzi?dzka 9.03.1905
Wolontaryusza i 2 uczni przyjmie zaraz T.Witkowski, balwierz i fryzyer w Nowem.

Ucznia drugiego przyjmie Piechocki ko?odziej, Gr. Kommorsk W- Pr.

Potrzebna zaraz dobra zwinna kucharka, któraby si? zna?a doskonale na kuchni, praniu i prasowaniu, do du?ego domu. Tylko bardzo dobre rekomendacye b?d? uwzgl?dnione. Wac?aw Korzeniewski, Nowe (Neuenburg Wpr.)

Baczno??! Szukam zaraz przodownika z kilku ch?opami do cegielni na wysokie zasugi. Przedsi?biorca Leon Zgubja?ski. Warlubien Wpr.

Gazeta Grudzi?dzka 30.06.1906
2 uczni maj?cych ch?? wyuczy? si? malarstwa przyjmie zaraz Rzendkowski, malarz w Nowem (Neuenburg W Pr.) 

Gazeta Grudzi?dzka 05.01.1907
Szan. Publiczno?ci miasta Nowego i okolicy donosz? jak najuprzejmiej, i? naby?em od p. M. Lange piekarni?. Mem staraniem pozostanie dostarcza? wyborne pieczywa, chleba I bu?ek. Jestem tak?e gotowy na ka?dy czas wykona? wszelkie zamówienia na ciasta, torty, baumkuchy, lody i wszelkie inne w zakres cukierniczy wchodz?ce pieczywa. Wszelkie pieczywa ma?lanne wypiekam pod gwarancy? na czyst. natur. ma?le. Prosz? zatem Szan. Rodaków jak najusilniej o poparcie mego przedsi?biorst. ST. Wiecki, cukiernik.

Ka?d? ilo?? zbo?a, drzewa, w?gla, sztuczn. nawozów i artyku?ów pastewnych kupuj? i sprzedaj? pod bardzo korzystnemi warunkami. Mam te? fili? najwi?kszej fabryki machin po cenach najta?szych, tak?e na odp?at?. Otton Gaul, handel zbo?owy Nowe (Neuenburg W.Pr.)

Gazeta Grudzi?dzka 10.01.1907
Nowe. Gmina tutejsza zakupi?a tutejszy pram od p. Maertensa za 45000 marek. Nowe urz?dzenie i rozbudowanie pramu kosztowa? b?dzie 39000 marek.

Gazeta Grudzi?dzka 12.01.1907
W. Komórsk, pow. ?wiecki, 9.1.07. Do zarz?du szkólnego wybra?a nasza czysto katolicka wioska ?yda Mendla, a g?ównie przyczyni? si? do tego p. L., który, chocia? sam katolik, g?os swój odda? na ?yda! Dalej nale?y si? nagana pp. Podorzymskiemu, Jasi?skiemu i Wi?niewskiemu, którzy na wybory wcale si? nie stawili. Je?eli na wybory nie chc? przychodzi?, to niech si? nie daj? wybiera? na ?awników do rady gminnej. - Smutne to, ?e Polak katolik tak daleko o swej godno?ci zapomina, ?e g?osuje na ?yda do rady szkolnej nadzorczej. Kiedy? nareszcie przejrzymy, ?e ?ydzi to najwi?ksi wrogowie polsko?ci i katolicyzmu? Red.

Gazeta Grudzi?dzka 15.01.1907
W Kamionce z?o?ony zosta? z urz?du so?tys p. Paluch a w jego miejsce naznaczony zosta? jaki? kolonista z Ch??dowa.

Baczno??! Poszukuj? 20 ch?opów 40 dziewcz.i 20 ch?opak. na letni? prac? do Meklenburgii. Odjazd 20. marca. Ch?opi maj? do 1. czerwca 1,40 mk., czerwiec i wrzesie? 1,80 mk., lipiec i sierpie? 2,00 mk. i do ko?ca 1,40 mk. Ch?opacy 1.25 i 1,50 mk., dziewczyny 1,10 i 1,50 mk. Najwi?cej roboty akordow. Daj? ca?e utrzymanie i chleba 10 fnt. tygodniowo. Podró? w obie strony wolna. Przedsi?b. Bern. Smarz Warlubien (Kr. Schwetz).

Rodakowi sprzedam moj? posiad?o?? 30 mrg. na ca?? okolic? najurodz. ziemi pszennej i 30 mrg. najpi?kn. ??k. Budynki wszystkie nowe. zabezpiecz. od ognia 19000 mk. Cena bardzo umiarkowana, bez inwent. o 6000 mk. ta?sza. Do ko?cio?a i dworca 4 klm., do szko?y 1 klm. P. Majewski, Bobrowitz per Schmentau Wpr.

Baczno??! Poszukuj? od 28 stycznia 6 ch?opów do rolniczych prac do Meklenburgii. Dniówka 1,25 m. i wysoki deputat. Jan Eckert, Gr. Kommorsk.

Gazeta Grudzi?dzka 17.01.1907
Sprzedam korzystnie moj? posiad?o?? w obszarze 18 mrg. roli z domem mieszkalnym i stodo??. Le?niewski, Bochlin p. Neuenburg Wpr.

Dom z ogrodem i mniejwi?cej 2 mrg. dobrej ziemi w mie?cie sprzeda Torbicki w Nowem (Neuenburg Wpr. Klosterstr. 10).

Do Pomeranii poszukuj? ch?opów ch?opaków i dziewcz?t. Zas?ugi ch?opów na pocz?tku 1,70 mk., kobiet 1.20 mk. Od lipca do 16 wrze?nia ch?opi 2 mk., kobiety 1,60 mk. Kopanie buraków dla inwentarza na akord po 3 mk. Wi?zanie zbo?a zim. 3 mk., latow. 2.50 mk. ?adowanio buraków na wagony 10 mk., brukwi 9 mk. Odjazd w marcu. Przedsi?b. Boles?. Sza?czy?ski Warlubien.

Gazeta Grudzi?dzka 19.01.1907
Nowe. 14.I.07. Chocia? znajdujemy si? w przededniu wyborów do parlamentu, które to teraz zajmuj? g?ow? ka?dego, to w powiecie tego nie powinni?my zapomina? o sprawach naszych bie??cych. Chodzi bowiem tu u nas o nasz bank polski nowski, który to w powiecie ?wieckim jest prawie najstarszy i dlatego cieszy si? wielkiem zaufaniem. Z tego te? powodu Niemcy czy te? ludzie Niemcom przychylni starali i staraj? si? jeszcze t? nasz? instytucy? zgermanizowa?. Znajduje si? ju? jeden Niemiec luter w radzie nadzorczej i obecnie dok?adaj? ludzie nam nie?yczliwi wszelkich si?, aby dosta? do rady nadzorczej wi?cej Niemców albo ludzi, którzyby stali po ich stronie. W tym roku szczególnie jest dla nas obór rady nadzorczej bardzo wa?ny, poniewa? rada nadzorcza wybierze jednego cz?onka do zarz?du na miejsce p. ?urawskiego z Bochlina, który wyst?pi?. Gdyby si? uda? mia?o naszym wrogom przeprowadzi? na walnem zebraniu, które si? odb?dzie dnia 20-go stycznia r.b. o godz. 5 w lokalu p. Petrykowskiego, w miejsce trzech z rady nadzorczej wyst?puj?cych cz?onków swoich, otrzymaliby?my na pewno do zarz?du jednego Niemca. Dlatego wzywa si? wszystkich cz?onków polskich rzetelnie i prawo my?l?cych, ?eby nie zaspali gruszek w popiele i jak najliczniej si? stawili na walne zebranie. Trzeba jednak zaznaczy?, ?e ka?dy cz?onek ma prawo tylko w tym jednym dniu wypowiedzie? swoje ?ale i do naprawy si? przyczyni?. Miejcie si? wi?c na baczno?ci i stawcie si? jak najliczniej, bo przyjd? pod obrady sprawy arcywa?ne! Korespondent

Z powodu choroby sprzedam mój Dom za 1600 tal., wp?aty 600 tal., reszta hipoteka 160 tal., przynosi dani. Katarzyna Laskowska, Nowe (Neuenburg Wpr. Langestr.)

Gazeta Grudzi?dzka 22.01.1907
Potrzebuj? 10 ch?opaków i 20 dziewcz?t na maj?tek Barsikow p. Berlinem. Ch?opacy dostaj? dziennie 90 fen., podczas ?niw 1,10 mk., dziewczyny 80 fen., podczas ?niw 1 mk. i ?ycie. Podró? w obie strony wolna, akord przy burakach, ?niwach i kartoflach wysoki. Odjazd 10. marca. Przedsi?b. Jan Sza?czy?ski, Warlub Wpr.

Nowe. Nowy 3 pi?trowy Dom po spaleniu odbudowany, a poniewa? bardzo obszerny, przeto stosowny do ka?d. przedsi?biorstwa, takie do otw. domu towarowego, sprzeda si? lub wydzier?awi. Zg?. przyjmuje J. Loewenstein w Grudzi?dzu.

Gazeta Grudzi?dzka 24.01.1907
Potrzebuj? 10 ch?opaków i 20 dziewcz?t na maj?tek Barsikow p. Berlinem. Ch?opacy dostaj? dziennie 90 fen., podczas ?niw 1,10 mk. dziewczyny 80 fen., podczas ?niw 1 mk. i ?ycie. Podró? w obie strony wolna, akord przy burakach, ?niwach i kartoflach wysoki. Odjazd l0 marca. Przedsi?b. Jan Sza?czy?ski, Warlub Wpr.

Baczno??! Do Saksonii poszukuj? ch?opów ch?opaków i dziewcz?t. Zas?uga ch?opów na pocz?tku 1,76 mk., dziewcz?t 1,25 mk. Od lipca do 10-go wrze?nia ch?opi 2,26 mk., dziewcz?ta 1,60 m. Kartofle i mleko. Ch?opacy dost. 1,60 i 1,75 mk. Praca trwa od 5 rano do 7 wieczorem. Wspólna kuchni. Odjazd w marcu. Prace wszystkie akord. Przedsi?b. Jan Meller, Warlubien.

2 uczni poszukuje cnocia? na zas?. malarz Borucki w Nowem (Neuenburg).

Gazeta Grudzi?dzka 26.01.1907
Tylko rodakowi sprzedam sw? posiad?o?? we wielkiej wsi Kamionce po?o?on?. Rze?nik lub kowal mia?by tu dobre powodzenie, poniewa? ani jednego ani drugiego dot?d niema, a jest 6 ober? i szko?a, Dom obszerny, szopa masyw. i 39 mrg. ogrod. roli. Do ko?c. i miasta 7 klm. do dworca 3 klm. Cena umiarkowana, wp?ata pod?ug ugody. Znaczek na odpowied? upr. Józef Borucki Adl.Kamionken.Hardenberg.

Gazeta Grudzi?dzka 29.01.1907
Z Warlubia donosz? nam, i? dawa? pewien urz?dnik kolejowy niektórym zale?nym ludziom pisane kartki wyborcze na kandydata niemieckiego. Poniewa? za? u Niemców chyba nie by?o braku kartek drukowanych, przeto robi to mimowoli takie wra?enie, jakoby te kartki mia?y by? naznaczone. A tego przecie? czyni? nie wolno!

Nowe. Zapa? podczas wyborów w naszem mie?cie by? bardzo wielki. Polaków. g?osowa?o 95 procent. (Cze?? dzielnym Nowiakom! Red.) Na p. Jaworskiego pad?o 551, Holza 470, Trilse 3, Spahna 1, 3 g?osy zosta?y uniewa?nione.

Twardogóra, pow. ?wiecki, 21. 1. 07 Chocia? nieomal w ka?dej gazecie czyta si? aby ka?dy Polak tylko u Polaka kupowa?, to jednak u nas tak nie jest. U nas cho? wi?ksza cz??? naszego ludu polskiego ni? ?ydów, aby za swój grosz polski wzbogaca? kieszenie wrogiego nam plemienia. Powinno to si? naprawi? i ka?dy prawy wiarus winienby kupowa? tylko u swoich. Za?o?ono teraz niedawno w Kamionce kriegerfor i szicenferajn, chocia? to wioska polska czysto katolicka; przyst?pi?o te? bardzo wielu Polaków z naszej wioski i z Rych?awy do wymienionych ferajnów, a na zabawach tych?e ?piewaj? oni Deiczland uber allees, na polskie zabawy zato ucz?szcza bardzo ma?o naszych.

Poszukuj? do kwietnia lub ca?e lato 5 ch?opów. Jan Lutza. przedsi?b. Warlubien

15 ch?opów poszukuj? zaraz do Pomerani w okolic? Anklamu. Daj? 1.20 mk dziennie i deputat. Od kwietnia mo?e si? zg?osi? jeszcze wi?cej ludzi. Józef Wiczy?ski, Gr. Kommorsk.

Baczno?? rodacy! Poszukuj? na dobry kontrakt od kwietnia lub maja w okol. Tczewa 40 ludzi i to przewa?nie dziewcz?t. Ch?opi dostan? 1,30 1,40 1,50 i 2 mk., dziewcz?ta 1,00 1,20 mk. i z powr. ?niwa i jesienne prace na akord. 10 fnt. chleba i ca?e utrzymanie. Tak?e szukam 4 ch?opaków do koni na ca?y rok za Berlin 80 tal., ?ycie i spanie. Jan Bannach, Col. Osterwitt p. Schmentau.

Gazeta Grudzi?dzka 02.02.1907
Na mój folwark poszukuj? przodownika i kucharki. Jan Schwortfeger, Warlubien.

Gazeta Grudzi?dzka 07.02.1907
Sanie ma na sprzed. Szturmowski Gr. Kommorsk.

2 uczni synów porz?dn. rodziców, którzy maj? ch?? wydoskonalenia si? w piekarstwie i cukiernictwie przyjmie zaraz w nauk? St. Wiecki. parowa piekarnia i cukiernia w Nowem (Neuenburg Wpr.)

Uchnia i pacho?ka na sta?e zatrudnienie przyjmie ko?odziej Piechocki Gr. Kommorsk.

5 ch?opów, 17 dziewcz?t 12 ch?opaków do Brandenburgii. Odjazd 12 marca. Dniówka ch?opów 1,25 1,50 mk., dziewcz?t i ch?opaków 80 fen. i 1 mk. Wysoki akord i ordynarya. Podró? w obie strony wolna. Na odpowied? znaczek uprasza Aut. Zgoda - Weide p. Neuenburg Wpr.

Do Pomeranii potrzebuj? ch?opów, ch?opaków i dziewcz?t. Ch?opi dostan? 1,10 1,50 1,80 mk., ch?opcy i dziewcz?ta 80,90 i 1 mk. Wszystko akord, wolne utrzymanie i podró? w obie strony. Przedsi?biorca Augustyn Nowicki, Weide p. Neuenburg.

Gazeta Grudzi?dzka 09.02.1907
Z Komorska pisze nam p. J. Jasi?ski, i? nies?usznie zarzucano mu w nr. 12 'Gazety', ?e je?eli nie chce chodzi? na posiedzenia, to lepiej nie powinien przyjmowa? urz?du ?awnika przy dozorze szkolnym. I on boleje nad tem, ?e wybrano do zarz?du szkolnego innowierc?, lecz ma ?on? chor? i rozleg?y interes, tak i? na wybory stawi? si? nie móg?. Zreszt? nie przypuszcza?, aby przy 7 g?osach polskich (oprócz jego) a tylko 3 g?osach niemieckich móg? by? wybrany innowierca. Pan Jasi?ski przyj?? ten urz?d tylko dla tego, aby nie dopu?ci? do wyboru Niemca, lecz nie narzuca? si? nikomu, aby go na ten urz?d wybrano. Spe?nia? te? dot?d swój obowi?zek sumiennie.

Z Bzowa donosz? nam, i? udzia? w wyborach bra?o 155 wyborców. Spodziewa? si? nale?a?o, ?o przynajmniej 126 g?osów padnie na p. Jaworskiego, a tymczasem otrzyma? ten?e tylko 97 g?osów, a p. Holz a? 56, chocia? gmina ta jako te? folwark zamieszkane s? z ma?emi wyj?tkami przez samych Polaków. A zatem jaKie 26 g?osów oddano z naszej strony na lutra. Lepiej spisa?y si? s?siednie wioski, gdy? tam prawie ani jeden g?os polski nie poszed? na marne. - Oby nasi wyborcy tam?e przy przysz?ych wyborach lepiej si? spisali! -Red.

Gazeta Grudzi?dzka 12.02.1907
Z pod Nowego. W niedziel? dnia 3 bm. powsta? u p. Wojnowskiego w Ko?czycach po?ar, który zniszczy? obor?. Byd?o zdo?ano wyprowadzi?. Dalszemu szerzeniu si? ognia zapobieg?a stra? po?arna z Nowego.

Gazeta Grudzi?dzka 16.02.1907
RUCH TOWARZYSTW. Zebrania Towarzystw odb?d? si? w niedziele dnia 17-tego lutego:
w Komórsku ludowego o zwyk?ym czasie i w zwyk?ym lokalu.
w Warlubiu ludowego o godz. 5 po po?. u p. Pop?awskiego.
w Nowem przemys?owego o godz. 6 wiecz. u p. Petrykowskiego.
w Kamionce ludowego o godz. 4 po po?, u p. J?drzejewskiego.

Pieni??kowo, pow. kwidzy?ski, 30.1.07. Pad?o tu przy ostatnich wyborach do parlamentu 81 g?osów na polskiego a 6 na niemieckiego kandydata. Kandydat polski by?by otrzyma? jeszcze kilka g?osów wi?cej, gdyby robotników polskich nie by?o si? zatrudnia?o tak daleko, ?e na wybory stawi? si? nie mogli. Pewien Polak znów nie pozwoli? swemu bratu niewidomemu i chorowitemu i?? na wybory, chocia? mia? blisko i s?siedzi chcieli go zaprowadzi?. (Spodziewa? si? nale?y, i? na przysz?o?? lepiej b?dzie pojmowa? swój obowi?zek wyborczy. Red.). W Pó?wsi i D?brówce oddano razem 303 g?osów polskich a 43 niemieckich, w Ostrowitem 143 polskich, a 43 niemieckich. I tam móg? polski kandydat otrzyma? wi?cej g?osów, ale niektórzy wyborcy polscy nie spelnili swego obowi?zku, a pewien Polak, krawiec, wola? w tym czasie siedzie? w knajpie i zalewa? si? t? obrzyd?? opar?. Smutne! Oby to na przysz?o?? si? nie powtórzy?o! Red.

Gazeta Grudzi?dzka 19.02.1907
Sprzedam korzystnie swoj? posiad?o?? 5 mórg dobrej z ??k? i masywnym budynkiem. Bernard Kuffel, Abbau Warlubien.

Sprzedam moj? posiad?o??, dobry budynek, 8 mórg dobrej ziemi, 4 morgi bydl?cej ??ki, sad i inwentarz. Cena pod?ug ugody. Jan Piotrowski, Skurzejewo b. Gr. Kommorsk.

Przepraszam panie B. Piotrowsk? i A. Paluchowsk? z Pastwisk, ?e obrazi?am je wys?aniem listów noworocznych. Marta Zieli?ska z Komorska.

Radgoszcz, pow. starogardzki, dn. 12.2.07. W niedziel? 10 b. m. odby? si? u naszego szynkarza wieczorek muzyczny. Wszyscy si? dobrze bawili, a? p. S. nó? z kieszeni wyci?gn??, aby zem?ci? si? na kim? z go?ci. Nó? mu odebrano, ale w tej chwili poda? mu jego 12 letni syn inny nó?, który jednakowo? tak?e mu zdo?ano odebra?, zanim jakikolwiek u?ytek z niego zrobi?. Bardzo to smutne, ?e w tak ci??kich czasach Polak i katolik tak si? daje nami?tno?ciom porywa? i dzieciom swoim taki z?y przyk?ad daje!

Gazeta Grudzi?dzka 02.03.1907
Nowe. 21 lutego znaleziono poza miastem zw?oki 50 letniego deputatnika Behrendta z roztrzaskan? g?ow?. Jak si? obecnie wykaza?o, zosta? nieszcz??liwy zabity przez pewnego robotnika ze zemsty.

Gazeta Grudzi?dzka 05.03.1907
Sprzedam moj? posiad?o?? sk?adaj?c? si? z 6 mórg roli, mas. budynku z 4 izbami i osobnej stajni pod dachówk?. Zg?osz. przyjmuje Feliks Zieli?ski, Weide bei Warlubien

Baczno??! Poszukuj? od 15 marca przodownika, kucharek i oko?o 100 ludzi pod bardzo korzystn. warunkami do Ukermarku. Do ko?cio?a katol. 8 klm. Przedsi?b. Polakowski, Warlubien Wpr.

Poszukuj? od 1 kwietnia r.b. 3 porz?dnych ?onatych FORNALI i szwajcara albo cz?owieka ?onatego, który by umia? doi? na wysok? p?ac? i dep. F. Majewski, Gr. Kommorsk

Kawaler Polak, 27 lat licz., posiad. got. 3500 mk., szuka dla braku znajom. pa? towarzyszki ?ycia. Panny lub m?ode bezdzietne wdowy z odpowied. maj?tk., najch?t. pragn?? by si? o?eni? na karczm? lub w gospodarstwo, zechc? zg?osi? z do??czeniem fotografii, która si? zwróci, pod adr. L.B. postlag. Warlublen Wpr.

Gazeta Grudzi?dzka 12.03.1907
Nowe. U kupca Rathkego zt?d wybuch? w sk?adzie w nocy z 5 na 6 bm. ogie?, który tak szybko si? rozszerzy?, ?e tylko z trudno?ci? uda?o si? uj?? z ?yciem sekretarzowi pocztowemu Poltemu i dwom m?odym ludziom, mieszkaj?cym w wy?szych pi?trach tego domu. W jaki sposób ogie? powsta?, nie wiadomo.

Gazeta Grudzi?dzka 19.03.1907
2 uczni do wyuczenia si? piekarstwa poszukuje od zaraz Golombiewski, Nowe (Neuenburg WPr.)

Moja dobrze prosperuj?c? cegielnia na wsi z 8 morg. dobrej gliniastej roli, pomieszkaniem i budynkami gosp., piecem do wypalania ceg?y, jest przy ma?ej zal. tanio do nabycia. Zg?oszenia przyjmuje B. Baumann Neuenburg WPr.

Gazeta Grudzi?dzka 23.03.1907
Kamionka, w marcu 07. Wiosk? nasz? zamieszkuj? wy??cznie Polacy-katolicy, ale smutnie si? tu dzieje. Wybudowali?my u nas przed niedawnym czasem dwie Bo?e-m?ki a trzecia jest w takim stanie op?akanym, ?e a? ?al obok niej przechodzi?. Na odbudowanie Bo?ejm?ki to brak trojaka, ale na muzyki albo bale, które si? tu przed Postem w ka?d? niedziel? odbywa?y, na hulanki i pijatyki nikt nie ?a?owa? wyda? talara i wi?cej. Spodziewam si?, ?e Kamieniacy sami teraz zanios? ka?dy po kilka trojaków na cel wymieniony. Sk?adki przyjmuje J. Dominikowski. skarbnik Tow. naszego.

Codziennie ?wie?o palone i czystego smaku kawy po 0,90 do 1,80 m. za funt poleca Franc. Krogoll Neuenburg WPr.

Gazeta Grudzi?dzka 28.03.1907
Trze?wego i sumiennego fornala, który ma by? zarazem wo?nic? (kuczerem), poszukuj? zaraz na 270 m. roczn. zas?ug. G. Franz — Treul p. Neuenburg WPr.

Gazeta Grudzi?dzka 09.04.1907
2 uczni i 2 czeladników na sta?? prac? poszukuje od zaraz Fr. Gburek, mistrz stolarski Nowe (Neuenburg WPr.)

Gazeta Grudzi?dzka 11.04.1907
Wiec Zjednoczenia Zawodowego polskiego w Nowem odb?dzie si? w niedziel? dnia 14. bm. na sali pani Pelowskiej w ulicy Gda?skiej.

Gazeta Grudzi?dzka 13.04.1907
?on. stelmacha poszukuje Dom. Przysieka p. Wongrowitz. Potrzebowano szyny od torów kolej., polnych i lorki do przewracania kupuje B. Baumann, Neuenburg Wpr.

Gazeta Grudzi?dzka 16.04.1907
Nowe d. 8.4.07. Strajk szkólny tu bardzo os?ab?. Z pocz?tku strajkowa?o tu bardzo du?o dzieci, a obecnie tylko jeden i to ucze? z drugiej klasy Antoni Ba?dowski. Tak jak on, tak i wiele innych dzieci nie zosta?o do wy?szej klasy przesadzonych. Powodem tego by? tylko strajk szkolny. Chc? B. te? zmusi?, aby swoje nazwisko zamiast Ba?dowski pisa? po kulturniejszemu Baldowski.

Z powodu rozparcelowania posiad?o?ci p. M. Lewickiego w Kamionce per Twardogóra (Hardenberg) sprzedam z polec. p. A. Lipowskiego z Grudzi?dza w czwartek dn. 18 kwiet. br. o 10 godz. przed po?. wi?cej daj?cemu za gotówk? nast?puj?cy inwentarz: 4 dobre krowy, 2 wysoko cielne, 3 stadniki, 4 konie, ?winie, pszczo?y, wozy, sanki ro?ni., rozm. sprz?ty roln., s?om?, kartofle, stodo?? do rozebrania itd. I. Olszewski. NB. Kupuj?cym, którzy s? mi znani, udzielam kredytu. Kamionka le?y 10 minut od stac. kol. Hardenberg.

Egzystencja dla ogrodnika! Z powodu za?o?enia sobie ogrodnictwa sprzedam moj? w ?rodku wsi, niedaleko ko?cio?a i szko?y po?o?on? posiad?o?? obejm. ca. 4 morgi pszennej ziemi, wielki sad i budynki. Warunki kupna bardzo dogodne. Dzielny fachowiec mo?e si? zg?osi? pod adr. Jos. Schoeps, Gr. Kommorsk, stac. kol. Warlubien.

Gazeta Grudzi?dzka 18.04.1907
Nowe. Do tutejszej wy?szej szko?y prywatnej dla ch?opców, obejmuj?cej klasy od seksty a? do ni?szej sekundy, ucz?szcza obecnie 115 uczniów. Lekcyi udziela 9 nauczycieli.

Tutejszy Bank Ludowy naby? nieruchomo?? przy ulicy Gminnej od handlarza byd?a Weinerta za 12000 mr.

Do mego handlu kol. i destyl. poszukuj? ucznia, syna uczciwych rodziców. F. Wi?niewski, Neuenburg Wpr.

Gazeta Grudzi?dzka 23.04.1907
10 mk. nagrody otrzyma ten, kto mi pomo?e w odnalezieniu ko?owca, który mi w sobot? 20 t.m. z podwórza p.Schopsa w W.Komorsku skradziono. Ko?owiec 'Victoria' marka 6 Nr. 115256. Herm. Goldmann, murarz, Wielki Komorsk.

Gazeta Grudzi?dzka 04.05.1907
Nowe. Oo pewnego czasu okradano skarbonki tutejszego ko?cio?a katolickiego. Nareszcie wykaza?o si?, ?e z?odziejem by? pewien m?odzieniec, który cz?sto pomaga? zakrystyanowi.

Gazeta Grudzi?dzka 09.05.1907
Nowe. Miasto nasze straci?o na kolejce, kursuj?cej pomi?dzy Nowem a Twardogór?, 2000 mr. i to w roku 1904/5.

Mam na z?amanie dobr? stodo?? pod pap? 14 mtr. szer., 18 mtr. d?. Cena pod?. ugody. I. Sielski, ober?ysta, Komorsk.

Gazeta Grudzi?dzka 20.05.1907
Posiad?o??. Dom i stajnia masywne z 8-12 mrg. roli w Kamionce p. Twardogór? jest pod korzystn. warunk. do nabycia. Ziemia urodzajna, przy tem ??ka z torfem. Józef Borucki II, Adl. Kamionken p. Hardenberg.

Gazeta Grudzi?dzka 21.05.1907
Ko?cielna Jania, d. 15. 5. 07. Nasz? wiosk? zamieszkuj? prawie sami Polacy. Mimo to jest tu jeszcze bardzo wielu takich którzy nie pojmuj? donios?o?ci has?a Swój do swego i cisn? si? do sk?adów ?ydowskich jak pszczo?y do ula. A przecie? gazety polskie wci?? nawo?uj?, aby popiera? swego a nie ?ydów i Niemców, którzy nas bojkotuj? i którzy chcieliby zniszczy? nasz? wiar? i narodowo??. Czas najwy?szy, aby?my si? ockn?li z naszego letargu narodowego i wzi?li si? do dzie?a, inaczej zginiemy i zas?u?ymy sobie rzeczywi?cie na wzgard? u naszych wrogów, którzy nazywaj? nas g?upimi Polaczkami. Poka?my, ?e my nie jeste?my g?upimi Polaczkami, ale narodem ?wiat?ym, który wie co robi i do czego d??y. Szanujmy si?, a wtenczas i inni b?d? nas szanowali. Jak bowiem maj? nas szanowa?, kiedy my samych siebie nie szanujemy. Kiedy nie posiadamy godno?ci narodowej i popieramy naszym groszem ci??ko zapracowanym tych, którzy czychaj? na nasz? zgub?. Niedawno temu osiedli? si? tu kupiec Polak. Soodziewa? si? wi?c nale?y, i? nasi odt?d tylko swego popiera? b?d?. Nie powinni zwa?a? na to, ?e ?yd im czasem cokolwiek taniej sprzeda, bo czyni on to tylko w tym celu, aby zwabi? do siebie jak najwi?cej Polaczków i zrujnowa? naszego rodaka. Wie on bowiem, ?e ów rodak, jako pocz?tkuj?cy, nie mo?e z nim konkurowa?, nie mo?e na razie zupe?nie za t? sam? cen? sprzedawa?, a przytem taki ?yd zna te? dobrze usposobienie ludu naszego, który, gdy fenyg taniej dostanie, gotów i?? mil? dalej i tani kupi?, a cho?by od swego najwi?kszego wroga. Wszak zdarza sie do?? cz?sto, ?e kobiety nios? mas?o i jaja nawet o kilka mil drogi do miasta dlatego, ?e dostan? 10 lub 20 fen. wi?cej, nie bacz?c na to, ?e wi?cej przez to zmudz? i si? strudz? jak to warto. Czemu? to np. ów ?yd poprzednio liniej owego towaru nie sprzedawa?, a nie dopiero, gdy si? osiedli? nasz rodak tej samej bran?y? Ali, bo wtenczas wiedzia?, ?e nasz lud by? zmuszony od niego kupowa?. Nikt jednak wtenczas na zbyt wygórowane ceny nie narzeka?.

Gazeta Grudzi?dzka 23.05.1907
Nowe. Przyaresztowano tu golibrod? Teofila K?osa, którego podejrzewaj? o zbrodni? przeciw moralno?ci.

Od 1 lipca poszukuj? do mego handlu korzeni, ?akoci i restauracyi 2 uczni z dobrem wykszta?ceniem elementarnej szko?y. Edmund Kledzi?ski w Nowem.

Gazeta Grudzi?dzka 25.05.1907
Nowe. Tutejszy nowy cmentarz zosta? uroczy?cie po?wi?cony w pierwsz? ?wi?to Zielonych ?wiatek przez ks. prob. dr. Muszy?skiego, który przy tej sposobnosci przemówi? do zebranych po polsku i po niemiecku.

Poszukuj? 2 zdol. m?odsz. czel. kraw. na sta?? prac? i wys. p?ac?. St. Reich, Nowe (Neuenburg WPr.)

Gazeta Grudzi?dzka 27.05.1907
Mam nast?puj?ce gospodarstwa do sprzedania:
108 mrg. przen. ziemi z dobr. budynkami przy szosie.
24 mrg. j?czm. i ?ytniej roli z dobr. budynk. zal. 5—6000 mk.
10 mrg. pszen. roli z dobr. budynkami pomi?dzy 2 folwarkami.
Oprócz tych mam wi?ksze lub mniejsze posiad?o?ci na sprzeda?. O ?ask. pr?dkie zg?oszenia prosi I. Neumann, Col. Osterwitt b. Schmentau.

Dojrza?y t?usty ser tyl?ycki przy odbiorze 3 bochenk. po 40 fen., 6 boch. po 38 fen., 12 bochenk. i wi?cej po 85 fen. za funt, za pobraniem kolej, i dozwol. zwrotu poleca Franc. Reichelt, Pienonskowo b. Schmentau Wpr.

Gazeta Grudzi?dzka 28.05.1907
Nowe. Tutejszy s?d skaza? p. Janickiego z Bukowin na 3 tygodnie wi?zienia za obraz? nauczyciela Mensla. Pan J. pisa? do owego nauczyciela list w sprawie bicia dzieci strajkuj?cych.

Gazeta Grudzi?dzka 04.06.1907
Nowe. Tutejszy zakrystyan, wszed?szy na poddasze ko?cio?a w celu powi?zania liny u ma?ego dzwonu, spostrzeg? bardzo napsutego trupa. Jest to podobno niewiasta szpitalna Ewartowska, która w lutym br. znik?a. Ewartowska liczy?a 85 lat; podpada zatem, w jaki sposób si? tam dosta?a.

Gazeta Grudzi?dzka 06.06.1907
Nowe. Przyaresztowano tu nagle mistrza rze?nickiego Klajn? pod zarzutem rozmy?lnego wzniecenia po?aru.

Gazeta Grudzi?dzka 20.06.1907
Z Warlubia pisz? nam, ?e rodak nasz p. Kajewski z Komorska naby? od Niemca Dehna w Warlubiu 711 morgowy maj?tek za 350 000 mr. Hakaty?ci z tego powodu ogromnie si? gniewaj?! Nowemu nabywcy: Szcz??? Bo?e! Red.

Gazeta Grudzi?dzka 25.06.1907
Parcelacya maj?tku Warlubia. Celem rozparcelowania naby?em maj?tek Warlubie sk?adaj?cy si? z ca. 711 mrg. pszennej ziemi w??cznie dobrych ??k, z pi?knem zabudowaniem i sprzedam takowy w wi?kszych lub mniejszych parcelach z budynkami lub bez takowych pod korzyst. warunkami. Termin sprzeda?y we wtorek 2 lipca 1907 o godzinie 10-tej przed po?. w domu by?ego dziedzica. Maj?tek ten le?y 100 kroków od stacyi kolejowej przy g?ównej ulicy. A. Lipowski, Grudzi?dz.

Gazeta Grudzi?dzka 04.07.1907
Nowe. W uroczysto?? ?w. Piotra i Paw?a ?wi?ci? p. Jan Or?owski wraz sw? ma??onk? z Twardejgóry rzadk? uroczysto?? z?otego wesela. Aktu ?lubnego dokona? tutejszy ks. prob. dr. Muszy?ski. Ze strony rz?dowej odebrali jubilaci zwyk?y podarek w sumie 50 mr. - Pa?stwu Or?. ?yczymy aby si? doczekali wesela dyamentowego! Red.

Dojrza?y t?usty ser tyl?ycki przy odbiorze 3 bochenk. po 40 f., 6 boch. po 38 fen., 12 bochenk. i wi?cej po 35 fen. za funt, za pobraniem kolej. i dozwol. zwrotu poleca Franc. Reichelt, Pienonskowo b.Schmentau Wpr.

Gazeta Grudzi?dzka 06.07.1907
W Nowem odby? si? równie? wiec Zjednoczenia pod przewodnictwem p. Fankidejskiego, który na sekretarza powo?a? p. Litkowskiego, a na ?awników pp. Frankowskiego i Szufletowskiego. Pose? p. Jan Brejski wyg?osi? d?u?sz? mow? o po?o?eniu robotników i rzemie?lników. Pan ?winarski mówi? o prawach i obowi?zkach cz?onków Zjednoczenia. Do zarz?du oddzia?u cie?li i mularzy wybrano panów: Litkowskiego jako przewodnicz?cego, Fankidejskiego jako jego zast?pc? i skarbnika i Jana Szwarca jako sekretarza. Dla innych rzemie?lników wybrano delegata w osobie p. Antoniego Redlafa, do którego mog? si? zg?asza? nowi cz?onkowie.

Gazeta Grudzi?dzka 09.07.1907
Bieg?? kuchark? znaj?c? si? zupe?nie na gotowaniu na wysokie zas?ugi i trwa?e stanowisko, poszukuj? od 1 pa?dz. rb. W. Korzeniewski, Neuenburg WPr.

Gazeta Grudzi?dzka 13.07.1907
Nowe, 9.7.07, W przysz?? niedziel?, dnia 14 bm. odb?dzie si? wielki wiec Zjednoczenia Zawodowego polskiego o godz. 1 po po?. na sali p. Pellowskiej. Spodziewa? si? nale?y, i? Rodacy z Nowego, Komórska i okolicy, mianowicie rzemie?lnicy i robotnicy na wiec ten licznie przyb?d?, gdy? chodzi tu g?ównie o polepszenie ich bytu.

Gazeta Grudzi?dzka 20.07.1907
Sprzeda? posiad?o?ci 32 mrg. roli ze ?niwem 0,5 mili od Nowego (Neuenburg wPr.) natychmiast do sprzedania. Bernhard Baumann, Neuenburg WPr.

Gazeta Grudzi?dzka 23.07.1907
Nowe. Tutejszy ko?ció? katolicki zostanie odnowiony. W tym celu przyby? tu ju? regencyjny budowniczy Becker. Na powi?kszenie ko?cio?a rz?d si? zgodzi? nie chcia? dla tego, ?eby przez to ucierpia?a jednolito?? pi?knej budowy.

Gazeta Grudzi?dzka 10.08.1907
Od ?w. Marcina t. r. poszukuje si? gospodarza, 2 fornali z zaci?giem i pasterza do byd?a. Maj?tek le?y przy mie?cie Nowe (Neuenburg Wpr.) Dom. Ko?czyce (Konschitz b. Neuenburg WPr.)

Gazeta Grudzi?dzka 13.08.1907
Mam 3 domy mas. z wodoci?giem, po 2, 3, 6 pok., przynosz?ce rocznie dzier?awy 200 tal, oprócz tego 23 mrg. roli z ogrodem na sprzeda?. F. Laskowski, Neuthal b. Neuenburg WPr.

Gazeta Grudzi?dzka 17.08.1907
Rych?awa, pow. ?wiecki 12.8.07. Podczas ostatnich wyborów do rady gminnej wybrano tu 8 Polaków a 4 Niemców. Polacy spisali si? dobrze. Pan Józef Jasi?ski naby? tu 9 morgowe gospodarstwo od Niemca za 9000 mr. a katolik Teodor Klewenhagen z Nak?a naby? za 12000 mr. karczm? równie? z r?k niemiecko-luterskich. Pan Jan Gliniecki natomiast sprzeda? swój dom Niemce, co nas tu wszystkich do ?ywego oburza.

RUCH TOWARZYSTW. Zebrania Towarzystw odb?d? si? w niedziel? dnia 18-tego sierpnia:
w Nowem ludowego o godz. 5 po po? w lokalu pani Pellowskiej. Na porz?dku dziennym sprawa dobrowolnego wsparcia po?miertnego.
w Kamionce ludowego o godz. 4 po po?. w zwyk?ym lokalu

Gazeta Grudzi?dzka 18.08.1907
Palacz do gorzelni i 2 fornali ?onatych potrzebni w Dom. Ko?czyce (Konschutz bei Neuenburg Wpr.)

Gazeta Grudzi?dzka 03.09.1907
Z Komórska pisz? nam: Protest, który Niemcy za?o?yli swego czasu przeciw wyborowi p. Sasa-Jaworskiego na pos?a z powiatu ?wieckiego, polega? po cz??ci na tem, ?e w kilku miejscowo?ciach oddali g?osy Polacy, nie maj?cy jeszcze lat 25. Jeden z tych przypadków rozpatrywa? teraz s?d grudzi?dzki, i to w dniu 27 sierpnia, ale Niemcy nie mieli z nim szcz??cia. Pan Jan Jasi?ski z Komórska, obwiniony o spowodowanie fa?szywego rezultatu przy wyborach Komórsku, zosta? po znakomitej obronie p. adwokata dr. ?aszewskiego z Grudzi?dza, uwolniony. S?d uzna?, ?e lista wyborcza nie by?a wprawdzie w porz?dku, ale nie z winy oskar?onego. Wywody prokuratora, który ??da? dla oskar?onego 3 tygodnie wi?zienia, nie zosta?y uwzgl?dnione. Przy tej sposobno?ci ciekawego dowiedzieli?my si? szczegó?u. Dla biura wyborczego sporz?dzi? urz?d stanu cywilnego (Standesamt) w celu kontroli osobn? list?, w której zapisane by?y daty urodzenia pojedy?czych wyborców. Czy tego rodzaju kontrole przewidziano s? prawem wyborczem? — albo czy urz?dnik stanu ma obowi?zek lub nawet prawo sporz?dzania takich wykazów dla panów przewodnicz?cych w pojedy?czych okr?gach wyborczych? Naszem zdaniem jest ustawienie listy wyborczej rzecz? so?tysa, który u?ywa do tego spisów podatkowych. Skoro lista ta publicznie wy?o?ona, mo?e ka?dy wyborca kaza? poprawi? nieprawid?owo?ci, — a zatem i urz?dnik stanu. Odk?d jednak?e lista zamkni?ta, odt?d dalsze kontrolowanie jej, przedewszystkiem przez biuro wyborcze, jest nietylko zbyteczne, ale i niedozwolone, bo prowadzi? mo?e do stronniczo?ci i nieporozumie?.

Dom mas. nowy, w którym od dawna jest dobrze zaprowadzony interes ?okciowy w mie?cie Prus Zach. jest od zaraz nie pó?niej do sprzedania. Zg?osz. przyjm. St. Wiecki, Nowe Neuenburg Wpr. Postplatz.

Gazeta Grudzi?dzka 10.09.1907
Poszukuj? do mojej piekarni UCZNIA od zaraz albo pó?niej. K.Golembiowski, piekarz, Neuenburg Wpr.

Gazeta Grudzi?dzka 12.09.1907
Nowe. W czasie przeprawienia si? przez Wis?? uton?? posiedziciel Lukas z Neuthal. Zw?ok jeszcze nie wydobyto.

Nowe. Liczba tutejszych katolickich dzieci szkolnych wynosi 400, protestanckich z ?ydowskiemi razem 200. Nauczycieli jednak urz?duje tu 6 protestanckich, jeden ?ydowski a tylko 5 katolickich. - No, to pi?kne równouprawnienie! Red.

Od Warlubia. Niema prawie dnia, aby si? nie wydarzy?o jakie nieszcz??cie kolejowe. Otó? na stacyi kolejowej Espenwerder, w powiecie ?wieckim, w pobli?u Kamionki, wykolei?y si? we wtorek dwa wagony poci?gu towarowego. Z ludzi nikt nie zosta? raniony. Poci?gi spó?ni?y si? jednak wskutek owego wypadku o pó?torej godziny.

Komórsk. Wiec 'Zjednoczenia Zawodowego polskiego', na który przyby?o oko?o 100 osób, odby? si? pod przewodnictwem p. Wedelsteta. G?ównymi mówcami tego wieca byli: pp. ?winiarski z Tczewa i Wedelstet z Komórska. Wiec trwa? dwie godziny.

Warlubie. Wiec, który si? tu odby? za staraniem 'Zjednoczenia Zawodowego polskiego', zagai? delegat p. ?winiarski z Tczewa, a przewodniczy? mu p. August Krause, który powo?a? do pióra p. Jana Sendyka, a na ?awników pp. Wawrzyna Ma?kowskiego i W?adys?awa Poro?ymskiego. Po przemówieniu p. Bieli?skiego z Pelplina, odczyta? p. ?winiarski ustawy Zjednoczenia Zawodowego polskiego. W ko?cu zach?ca? p. Krause do przyst?powania na cz?onków Zjednoczenia Zawodowego polskiego.

Gazeta Grudzi?dzka 21.09.1907
Wiece odb?d? si? w niedziel? dn. 22 b.m. w Nowem Zjednoczenia Zaw. Polsk. o godz. 1 po po?. na sali Pellowskiej - Deutsches Haus - Na wiec ten zaprasza Rodaków z miasta i okolicy Zarz?d.

Kilka tysi?cy prawie nowych bobrowych ogonów ma tanio do sprzedania C. Seefeld, Schmentau Wpr.

Gazeta Grudzi?dzka 24.09.1907
Kilka tysi?cy prawie nowych g?siorów ma tanio do sprzedania. C. Seefeld, Schmentau Wpr.

Gazeta Grudzi?dzka 28.09.1907
Nowe, 25.9.07. Pan Glamowski, kupiec z ?wiekatowa, naby? tu od ?yda Oppenheima dom, w którym znajduje si? sk?ad ?okciowy, za 27,500 mr. Nowemu nabywcy: Szcz??? Bo?e! Red.

Gazeta Grudzi?dzka 12.10.1907
Z pod Nowego. W Kniatku powiesi? si? w ogrodzie posiedziciela Rohdego cha?upnik Radke z Trylu. Co go do tego spowodowa?o nie wiadomo.

Sosnowe blochy i deski w rozmaitych grubo?ciach, jako te? blochy d?bowe sprzedaje tanio Tartak parowy w Sprindt p. Neuenburg Wpr.

Gazeta Grudzi?dzka 15.10.1907
Mleczarnia w Komorsku (Gr. Kommorsk West-Pr.) poleca ser tyl?ycki po 35, 40 i 65 marek za centnar. Wysy?ka tylko kolej? od 3 chlebów pocz?wszy za pobraniem nale?yto?ci. Poleca dalej swój ?rótak parowy do ?askawego u?ytku jako te? i najlepszy w?giel kamienny z dworca Warlubia. Kupuj? te? j?czmie? i mieszank? (kurmur) po najwy?szej cenie. JASI?SKI.

Gazeta Grudzi?dzka 29.10.1907
Czeladn. m?ynarski mo?e si? zaraz zg?osi?. Miesi?czna p?aca 30 mk. i wolne utrzymanie. Parowy m?yn w Opaleniu, Munsterwalde Wpr. J. Wojtaszewski.

Parcelacya! Posiad?o?? p. Fr. Majewskiego posiedziciela z Wielk. Komorska, sk?adaj?ca si? z ca. 415 mrg. pszennej ziemi, ogrodów, ??k z sianem dla byd?a, eleganckiem zabudowaniem, mas. domami komorniczemi, nadkompl. ?ywym i martwym inwentarzem, b?dziemy w ca?o?ci lub parcelach w ?yczonej wielko?ci z budynkami lub bez takowych pod bardzo korzyst. warunkami sp?aty sprzedawa?. Termin sprzeda?y we wtorek, dnia 5 listopada rb. o godz. 10 przed po?ud. na tamtejszem podwórzu. Wielk. Komorsk le?y przy szosie do Nowego (Neuenburg), ko?cio?, poczta mleczarnia w miejscu. A. Lipowski, Grudzi?dz. Fr. Majewski, Wielk. Komorsk (Gr. Kommorsk).

28. 10. 07. W przysz?? niedziel? dnia 3 listopada odb?dzie si? tu wieczorem o godz. 7 w hotelu Deutsches H?us polskie przedstawienie amatorskie. Przypuszcza? nale?y, ?e rodacy tutejsi z owej sposobno?ci skorzystaj? i jak najliczniej na owe przedstawienie si? stawi?.

Gazeta Grudzi?dzka 07.11.1907
Nowe. W przesz?ym tygodniu zas?dzony zosta? tu robotnik Jakób Kaczerzewski z Lalków na 4 miesi?ce wi?zienia za naj?cie szko?y i odgra?anie si? nauczycielowi i organi?cie Czarnojahnowi.

Komorsk d. 3. 11. 07. Dnia 25 pa?dziernika za?o?y? ks. pra?at Wawrzyniak dla naszej wioski i okolicy Bank ludowy. Istnieje tu wprawdzie ju? od 10 lat spó?ka raiffeisenowska, ale jak wszystkie inne tego rodzaju spó?ki, tak i ta stoi na gruncie niemieckim, bogaci niemieckich panków w Gda?sku i ma si? te? ??czy? z hakatystowskim 'Bauernbankiem'. Nic nam po takich niemieckich bankach, kiedy mo?emy mie? spó?k? swoj?. Dlatego te? grono powszechnie tu szanowanych obywateli utworzy?o bank prawdziwie polski. Chwilowo czekamy jeszcze na potwierdzenie s?dowe, a gdy to nadejdzie, rozpocznie bank ludowy sw? dzia?alno?? w nowym domu p. Soleckiego. Jeste?my przekonani, ?e rodacy nasi z rado?ci? powitaj? polski bank i z tem wi?kszem zaufaniem do niego udawa? si? b?d?, poniewa? do zarz?du i rady nadzorczej nale?? ludzie trze?wi i rozs?dni, którzy bankiem dobrze pokieruj?. Spó?ka nasza dawa? b?dzie te same korzy?ci jak kasa raif., dlatego dla ka?dego rodaka rzecz jasna, dok?d si? teraz z pieni?dzmi lub po pieni?dze t. j. udawa? — tylko do Banku ludowego. — Nowopowsta?ej spó?ce polskiej ?yczymy jak najlepszego powodzenia! Red.

Gazeta Grudzi?dzka 09.11.1907
Nowe. Przy ostatnich wyborach do rady miejskiej, które odby?y si? 2 i 4 bm., przeszli Niemcy. Z Polaków nikogo nie wybrano. — Szkoda! Red.

Nowe. Rodakom tutejszym zwraca si? uwag? na dzisiejsze og?oszenie, dotycz?ce przedstawienia amatorskiego, przeznaczonego g?ównie dla ludu, gdy? bilety naby? mo?na tym razem po zni?onych cenach.

Gazeta Grudzi?dzka 21.11.1907
Sprzedam moj? posiad?o?? we wsi ko??. nad szos?, 10 mórg dobrej ziemi, 5 mórg 2 ko?nej ??ki. Budynki kompletne z inwentarzem. Cena pod?ug ugody. Fr. Górski, Gr. Kommorsk.

Gazeta Grudzi?dzka 23.11.1907
Komorsk 21.11.07. Jeszcze niespe?na cztery tygodnie up?yn??y, jak za?o?ono tu Bank ludowy, a ju? dzi? mog? si? z mi?? nowin? podzieli?, ?e ten?e s?downie zapisany zosta?, wi?c s?d w Nowem nam ?adnych trudno?ci nie robi?. Do Zarz?du nale?? pp.: w?a?ciciel mleczarni Jasi?ski, obywatele Ostrowski i Jamczek, wszyscy z Komorska. Rada nadzorcza sk?ada si? z nast?puj?cych panów : dzier?awca plebanki Baniecki z Komorska przewodnicz?cy, w?a?ciciel folwarku Majewski z Warlubia jego zast?pca, dalej obywatele Franciszek Karpi?ski, Jan Ma?kowski, Ignacy Szarafi?ski, Franciszek Orzechowski z Komorska, Antoni Kazubowski i Jan Daszkowski z Warlubia i Konstanty Suchy, dzier?awca plebanki z Bzowa. Dzia?alno?? sw? bank niebawem rozpocznie. Listy i pieni?dze przesy?a? mo?na pod adresem: Bank ludowy w Komórsku (Gr. Kommorsk WPr.)

Gazeta Grudzi?dzka 28.11.1907
W Ko?czycach pod Nowem zmar?a niespodzianie w zesz?y poniedzia?ek w po?udnie ?ona w?a?ciciela tego? maj?tku, p. Stanis?awa Wojnowskiego, ?. p. Walerya z Kami?skich - Wojnowska. Cios to dla pozosta?ej rodziny tem dotkliwszy, i? nieboszczka by?a pod ka?dym wzgl?dem zacn? osob?, wiern? ?on?, dobr? matk?, oraz szczer? Polk?. — Niech Bóg duszy Zmar?ej da wieczny odpoczynek, a Ma??onka Jej i ca?? Rodzin? pocieszy? raczy! Ze swej strony wyra?amy Im najszczersze wspó?czucie.

Gazeta Grudzi?dzka 30.11.1907
Komorsk dnia 27. 11. 07. Zarz?d i Rada Nadzorcza banku Ludowego tutejszego wywiesi? nast?puj?c? odezw?, która zas?uguje na uwag? i dalszego ogó?u naszego. Odezwa brzmi jak nast?puje:
Rodacy! Za?o?yli?my Bank ludowy na Komorsk i okolic?. W Imi? Bo?e rozpoczynamy nasz? dzia?alno??. Cel jest dobry i wznios?y. Ka?dy Polak i Polka powinni oszcz?dza?, a grosz oszcz?dzony wypo?yczy?. Lecz pami?taj, Bracie Rodaku, ?e grzechem narodowym jest sk?ada? grosz oszcz?dzony w kasach obcych, nam wrogich, na nasz? w?asn? szkod?. Grosz polski do Banku Ludowego polskiego z?o?y? nale?y, gdzie jest bezpieczny. Poniewa? ju? oszcz?dno?ci od jednej marki pocz?wszy odbieramy, przeto ka?dy, chocia? najubo?szy co? oszcz?dzi? mo?e. Has?o nasze Jedno?ci? silni! Od oszcz?dno?ci p?acimy 4,5 procent, wi?c wi?cej ni? kasy okoliczne da? mog?. Biuro nasze znajduje si? w domu p. Soleckiego, jest w wtorki i czwartki od 1 do 3 godziny popo?udniu i w niedziele zaraz po nabo?e?stwie otwarte. Rodacy, pami?tajcie na has?o: Swój do swego i do nas przyst?pujcie!Zarz?d.

Z Bzowa pisz? nam, ?e tamtejsi rodacy zapominaj? o ha?le: Swój do swego! i swój ci??ko zapracowany grosz zanosz? do obczych. Post?powanie takie jest nagany godne! Red.

Wiec w ?wieciu, który si? odby? celem za?o?enia Tow. wyborczego, zagai? p. Wojnowski z Ko?czyc, i na ogólne ?yczenie mu przewodniczy?. Sprawozdanie poselskie wyg?osi? p. pose? Jaworski. Nast?pnie przemawia? p. redaktor Kowalski. W ko?cu za?o?ono Towarzystwo wyborcze, którego przewodnicz?cym zosta? p. Wojnowski z Ko?czyc, skarbnikiem p. Wojnowski z Wierzchów a sekretarzem p. Ró?ycki ze ?wiecia.

Gazeta Grudzi?dzka 03.12.1907
Od Nowego. W tak sympatycznym domu pp. Wojnowskich w Ko?czycach zebra?a si? w pi?tek po po?. z bliska i zdaleka bardzo znaczna ilo?? krewnych, przyjació? i znajomych rodziny, dotkni?tej ?a?ob?, oraz parafian z miejsca i z miasta, aby z?o?y? cze?? zgas?ej zacnej niewie?cie ?. p. Waleryi Wojnowskiej. Liczba ksi??y wynosi?a 12. Pi?kn? mow? ?a?obn? w domu wyg?osi? proboszcz parafii ks. dr. Muszy?ski, który te? prowadzi? kondukt ?a?obny do ko?cio?a parafialnego w Nowem. Eksportacya odby?a si? pieszo. W ko?ciele przemówi?, rozrzewniaj?c s?uchaczy, ks. prob. dr. Wolszlegier z Pieni??kowa. Pogrzeb odby? si? w sobot? przed po?., a bra?o w nim udzia? 15 ksi??y. Nabo?e?stwo ?a?obne odprawi? ks. dr. Wolsziegier, mow? pogrzebow? w ko?ciele mia? wikary nowski ks. Dekowski, kondukt do grobu prowadzi? ks. Kami?ski, wikary z Brodnicy a bliski krewny zmar?ej, który te? nad grobem przemawia?. Cze?? pami?ci zacnej Polki-obywatelki!

W sprawie Gajewa o którem to w Gazecie Toru?skiej donoszono, ?e jest zagro?one przez kolonizacy?, pisze teraz Gaz. Tor. co nast?puje: Odwiedzi? nas z polecenia pani Kossowskiej, w?a?cicielki Gajewa, która od d?u?szego czasu jest cierpi?ca, przedstawiciel znanej firmy Loga i Sp. i od?wiadczy? nam, ?e pani Kossowska, która ju? od lat wszelkie swe interesa przez wspomnian? firm? za?atwia, w ogóle maj?tku swego sprzeda? nie zamy?la i kolonizacyi nigdy nie sprzeda. Obawy zatem, ?e Gajewo dostanie si? w r?ce kolonizacyi s? bezpodstawne.

Gazeta Grudzi?dzka 17.12.1907
Warlubie. Odby?o si? tu zebranie hakatystyczne, licz?ce oko?o 200 osób. Zjecha? na nie te? znany agitator hakatystyczny profesor dr. Haidenhain z s?awnego Malborka i opowiada? stare bajki o Polakach, w które tylko mog? wierzy? hakaty?ci, za?lepieni w swej nienawi?ci do wszystkiego co polskie.

Z Komorska, 29.11.07. W sobot? dnia 23 b.m. nast?pi?o pierwsze zgromadzenie Zarz?du i Rady Nadzorczej nowo za?o?onego Banku ludowego. Czynno?? cz?onków Zarz?du podzielono w ten sposób, ?e p. Jasi?ski obejmie urz?d dyrektora, p. Janeczek urz?d kasyera a p. Ostrowski kontrolera. Do komisyi rewizyjnej nale?? pp. Baniecki, Karpi?ski i Ma?kowski. Przewodnicz?cym za? Rady Nadzorczej jest p. Baniecki a jego zast?pc? p. Majewski. Stop? procentow? od oszcz?dno?ci w Banku z?o?onych ustanowiono na 4,5 od sta. Organami Banku s? 'Gazeta Grudzi?dzka' i 'Pielgrzym'. Zakupno umeblowania szafy ?elaznej i dzier?aw? lokalu ju? uskuteczniono. Zarz?d tutejszej spó?ki niemieckiej Raiffeisenowskiej, do którego nale?? sami Polacy, mianowicie pp. Wedelstaedt, który jest zarazem i prezesem Towarzystwa Ludowego, Kitowski, Józef Piechocki, Kleina i Pepli?ski wszelkiemi si?ami stara si?, a?eby nasz nowy Bank zaraz w zarodku zgnie??. I tu wylaz?y szyd?a z miecha dobrodziejstw kas niemieckich. Raiffeisen niby nie pracuje z wekslami, bo te s? niebezpieczne. O jak wiele niebezpieczniejsze s? tak zwane 'szuldszeiny', które przeszwargotawszy w j?zyku niemieckim, d?u?nikowi podpisa? ka?? w kasach Raiffeisena, o tem ju? niejeden Polaczek przedtem, a teraz przy zak?adaniu Banku ludowego ci przekona? si? mog?, którzy si? do zak?adania przyczynili. Otó? szuldschein kasy Raiffeisenowskiej, tak jest wystawiony, ?e Zarz?d mo?e d?u?nikowi kapita? wraz z procentami bez wszelkiej przyczyny i bez wypowiedzenia nakaza? natychmiast wyp?aci?. Z tego przywileju skwapliwie skorzysta? Zarz?d kasy Raiffeisenowskiej wraz z Rad? Nadzorcz?, na której czele jest p. Podorzymski, i nakazali cz?onkowi Zarz?du banku, p. Jasi?skiemu, d?ug na jego mleczarniach w Komórsku i Pieni??kowie pewno zahypotekowany, oko?o 30000 marek wynosz?cy, w przeci?gu 3 tygodni sp?aci?. To samo spotka?o i p. Janeczka i p. Suchego z Bzowa, któremu oko?o 5000 marek wypowiedziano 24 b.m., a które ma wyp?aci? ju? 30 b.m., a wi?c w tygodniu niespe?na. W ten sposób, polski Zarz?d i polska Rada Nadzorcza niemieckiej tutejszej kasy Raiffeisenowskiej chce odstraszy? od przyst?pienia do Banku Ludowego i rozbi? takowy. Dzi?ki Bogu, mamy pewno??, ?e cz?onkowie zagro?eni swe powinno?ci wype?ni?, a lud polski reszty dope?ni i od wszelkich kas niepolskich si? odwróci, a swój grosz uciu?any tylko do swych banków ludowych odda. Wi?c bracia od Was zale?y da? pokwitowanie kasom niemieckim.

Gazeta Grudzi?dzka 19.12.1907
Z Komórska odebrali?my od jednego z cz?onków tamtejszej kasy Reiffeisen d?u?sz? korespondency?, raczej odpowied? na korespondencye z Komórska, umieszczone w numerach 134, 144 i 148 naszej 'Gazety'. Korespondent nasz o?wiadcza, ?e z owej kasy maj? Polacy oko?o 300.000 mr. po?yczki. Trudno wi?c ludziom, którzy s? cz?onkami owej spó?ki, natychmiast przyst?pi? do polskiego Banku ludowego, gdy? w takim razie powinni wedle ustaw natychmiast zwróci? po?yczone pieni?dze. Zarz?d za? owej kasy, wypowiadaj?c pieni?dze tym panom, którzy przyst?pili do Banku ludowego, nie uczyni? tego ze wzgl?dów osobistych lub nie patryotycznych, lecz tylko, aby zadosy? uczyni? ustawom odno?nej kasy. — Spodziewamy si?, ?e t? spraw? tamtejsi rodacy sami za?atwi? i z tego powodu zamykamy w tej sprawie dalsz? dyskusy?. Z naszej strony zaznaczamy tylko, ?e instytucye polskie w pierwszym rz?dzie popiera? nale?y! Red.

Gazeta Grudzi?dzka 21.12.1907
W Komorsku, pow. ?wiecki odby?o si? zebranie Tow. Ludowego w przesz?? niedziel?, dn. 15 bm., na sali p. Podorzymskiego o godz. 5 wiecz. Obrady zagai? przewodnicz?cy p. Wedelstedt. Nast?pnie od?piewano pie??: 'Jezu zmi?uj si?.' Po przemowie p. przewodnicz?cego, który powita? cz?onków, a mianowicie tych, którzy po uko?czeniu róbót rolnych powrócili z stron, niemieckich, wyg?osi? p. dr. J. Ulatowski, red. 'Gaz. Grudz.', wyk?ad dotycz?cy historyi ?ydów, którzy pomimo utraty niepodleg?o?ci, a nawet kraju ojczystego, nie zgin?li w?ród rozmaitych narodów. W ko?cu swej przemowy zwróci? mówca uwag? na potrzeb? o?wiaty, ??czno?ci obowi?zkowo?ci, a mianowicie trze?wo?ci, jak? si? szczególniej odznaczaj? ?ydzi. P. przewodnicz?cy wyrazi? podzi?kowanie w imieniu zebranych za zajmuj?cy wyk?ad i przypomniawszy cz?onkom o obowi?zkach wzgl?dem Towarzystwa, zamkn?? zebranie o godz. 8 wiecz. Poprzednio za?piewano pie?? nabo?n?: 'Nie opuszczaj nas.' Uczestników by?o na zebraniu oko?o 90.

Nowe. Zebranie Tow. ludowego odb?dzie sie w niedziele, dnia 22 bm., o godz, 5-tej po po?. w lokalu p. Pellowskiej. Na tem zebraniu b?dzie obecny pewien mówca, przys?any od Zwi?zku Tow. Lud., oprócz tego b?d? na porz?dku dziennym bardzo wa?ne sprawy, prosimy przeto o liczny udzia?. Zarzad.

Z Bzowa u?ala si? pewien m?ody wiarus, ?e tamtejsi rodacy tak ma?o korzystaj? z tamtejszej Czytelni ludowej, która zawiera bardzo pi?kne dzie?a — W czasie obecnych d?ugich wieczorów powinna szczególnie m?odzie? polska zabra? si? do czytania ksi??eki gazet polskich! Red.

Gazeta Grudzi?dzka 28.12.1907
W Nowem, pow. ?wiecki, zagai? prezes p. Wojnowski z Ko?czyc zebranie Towarzystwa Ludowego w niedziel? dnia 22 bm. o godz. 5 po po?. w lokalu pani Pellowskiej. Najprzód od?piewano pie??: Zdrowa? Marya. Nast?pnie poruszy? spraw? wstrzemi??liwo?ci od alkoholu p. przewodnicz?cy. Referat w tej sprawie wyg?osi? redaktor p. L. Kowalski z Pelplina, polecaj?c za?o?enie Towarzystwa wstrzemi??liwo?ci czyli Wyzwolenia. Zabierali g?os w tej sprawie pp. dr. J. Ulatowski, red. Gaz. Grudz., Frankowski, Znaniecki, przewodnicz?cy p. Wojnowski oraz referent maj?cy zamiar za?o?enia Tow. Wyzwolenia maj? si? zg?asza? do p. Frankowskiego. Dalej poruszy? p. przewodnicz?cy spraw? Towarzystwa wyborczego na powiat ?wiecki, którego ustawy odczyta?. Podczas przerwy w obradach zapisywano nowych cz?onków, których zg?osi?a si? spora liczba. O obydwóch projektach ustawy o wyw?aszczeniu Polaków z ziemi ojczystej i zakazie mowy ojczystej na zebranich, przemawia? p. dr. J. Ulatowski, red. Gaz. Grudz. W przemowie poda? on wa?niejsze g?osy gazet zagranicznych, uczonych i my?licieli obcych narodów.jak np. list s?awnego pisarza norweskiego Bjornsona do pos?a p. Kulerskiego, którzy jednomy?lnie wyrazili swe oburzenie i pot?pienie tego barbarzy?skiego projektu. Rezolucy? z protestem, odczytan? przez p. dr. J. Ulatowskiego, tak? sam?, jak? przyj?to w Polskiem Cekcynie, gdzie, jak wiadomo, przemawia? pose? nasz p. W. Kulerski, przyj?to jednog?o?nie. Dalej zwracano uwag? na wype?niania has?a Swój do swego i wyra?ono ubolewanie i niezadowolenie, ?e z kupców i obywateli z Nowego nikt si? nie zjawi?, cho? ??daj? poparcia od rodaków. Zwrócono te? uwag? na konieczno?? piel?gnowania ?piewu rodzimego w Towarzystwie. W tym celu wyda patronat ?piewnik z nutami dla Towarzystw. W rozprawach tych zabierali g?os pp.: Wojnowski, redaktor L. Kowalski, Czerwi?ski, dr. J. Ulatowski, redaktor Gaz. Grudz., i Frankowski, który poleci? popieranie naszego handlu obrazów i dewocyonalii, który za?o?y? organista p. Frydrychowski. Po wyczerpaniu obrad, wzniesieniu zwyk?ych okrzyków i podzi?kowaniu mówcom za ich s?owa pouczaj?ce, zamkn?? przewodnicz?cy p. Wojnowski zebranie o godz. 7 wieczorem. Poprzednio za?piewali zebrani, których by?o do 100 osób, pie?? Serdeczna Matko.

Komorsk, Od Nowego Roku p?acimy od sk?adków (depozytów) po 5 procent za ?wier?rocznem wypowiedzeniem, przyjmujemy sk?adki od 5 f. pocz?wszy ka?dego czasu w domu p. Lemki, Zarz?d: Wedelstaedt. Kleina. Piechocki Kitowski. Pelpli?sKi.

Gazeta Grudzi?dzka 31.12.1907
Z Komórska pisz? nam: Bank Ludowy tutejszy bardzo pomy?lnie si? rozwija. Mieli?my od 1—15 grudnia obrotu bankowego przesz?o 90 tysi?cy marek, wi?c jak na tak m?ody bank poka?na to sumka. Miejmy nadziej?, ?e przy jednomy?lnem dzia?aniu rodaków bank stanie si? prawdziwem dobrodziejstwem nie tylko dla sk?adaj?cych oszcz?dno?ci, lecz i dla potrzebuj?cych po?yczki.

Cha?upnikowi Ignacemu Wolskiemu spad? przy z?adywaniu drzewa kloc na nog? i okropnie mu j? po?ama?.

Reszta mego gospodarstwa po?o?onego w gburskiej wsi Komorsku, sk?adaj?ce si? z oko?o 80 mrg pruskich, po?owa dw. ko?nych ??k (siano dla krów) i oko?o 40 mrg. pszennej roli i dobrymi budynkami i kompletnym inwentarzem mam zamiar w ca?o?ci lub w parcelach pod dogodnymi warunkami sprzeda?. Termin sprzeda?y odb?dzie si? 8-go stycznia od godziny 10 z rana w mojem pomieszkaniu. Ksawery Pi?at, Komórsk.

Poszukuj? do Meklenburga na folwark 4 ch?opów i 4 dziewcz?t lub ch?opaków na wysok? zap?. J. Lewandowski, przedsi?b AdL Kamionken p.Hardenberg

Zebra?: arek

admin@miasto-nowe.com